ลวดเซาะร่อง ตัดและเจาะเหล็กด้วยตู้เชื่อม

เจอเหล็กหนา 20 มิลต้องตัด แต่ใบตัดหมดพอดี ลมก็ไม่มี แก๊สก็ไม่มี มีแค่ตู้เชื่อมกับลวดเชื่อม

หลายคนไม่รู้ว่าตู้เชื่อมตัดเหล็กได้ครับ แค่ต้องใช้ลวดคนละแบบ เรียกว่าลวดเซาะร่อง

ลวดเซาะร่องทำอะไรได้บ้าง

ชื่อบอกว่าเซาะร่อง แต่จริง ๆ ทำได้มากกว่านั้น

• เซาะร่องแนวเชื่อมเก่าออก เวลาเชื่อมผิดแล้วต้องรื้อทำใหม่ หรือเซาะด้านหลังแนวก่อนเชื่อมทับ
• ตัดเหล็กหนา ที่ใบตัดเจียรเข้าไม่ถึงหรือหนาเกินใบ
• เจาะรู บนเหล็กหนาโดยไม่ต้องใช้สว่านแม่เหล็ก
• ตัดน็อตหรือสลักที่เป็นสนิมจนถอดไม่ออก
• ไล่รอยร้าวออก ก่อนเชื่อมซ่อม เพื่อเปิดร่องให้ถึงก้นรอย
• รื้อโครงเหล็กเก่า ที่หน้างานไม่มีไฟฟ้าพอจะลากเครื่องตัดไป

งานซ่อมบำรุงโรงงานที่ต้องเข้าไปในที่แคบ ๆ นี่แหละที่ลวดเซาะร่องคุ้มที่สุด เพราะแค่ลากสายเชื่อมเข้าไป ไม่ต้องลากสายลมหรือถังแก๊ส

มี 2 แบบ ต่างกันตรงไหน

หัวข้อ	ลวดเซาะร่องแบบหุ้มฟลักซ์	แท่งคาร์บอนเซาะร่อง
ต้องใช้ลมอัดไหม	ไม่ต้อง	ต้อง ใช้หัวจับที่มีช่องเป่าลม
อุปกรณ์เพิ่ม	ไม่มี ใช้หัวจับเดิม ตู้เดิม	ต้องมีปั๊มลมและหัวจับเฉพาะ
ความเร็ว	ปานกลาง	เร็วกว่ามาก ร่องกว้างและลึกกว่า
ร่องที่ได้	ค่อนข้างเรียบ	หยาบกว่า ต้องเจียรตามทีหลัง
เหมาะกับ	งานซ่อม งานจุกจิก หน้างานที่ไม่มีลม	งานรื้อปริมาณมาก งานในโรงงานที่มีระบบลม

สรุปสั้น ๆ — ถ้าหน้างานไม่มีลมอัดหรือทำงานจุกจิกไม่กี่จุด ใช้แบบหุ้มฟลักซ์ครับ สะดวกกว่ามาก แต่ถ้าต้องรื้อแนวเชื่อมยาว ๆ ในโรงงานที่มีระบบลมอยู่แล้ว แท่งคาร์บอนคุ้มกว่าเยอะ

ของที่มี — ARCTECH Chamfertrode และ YAWATA Chamfertrode เป็นแบบหุ้มฟลักซ์ไม่ใช้ลม ส่วน ARCTECH Gouging Carbon เป็นแท่งคาร์บอนแบบใช้ลม ดูทั้งหมวดที่ ลวดเซาะร่อง ลวดเจาะไฟฟ้า

วิธีใช้แบบหุ้มฟลักซ์

ท่าเชื่อมกับท่าเซาะร่องไม่เหมือนกันเลยครับ ใครใช้ท่าเชื่อมปกติจะรู้สึกว่ามันไม่กินเนื้อ

1. ตั้งแอมป์สูงกว่าการเชื่อมปกติมาก ประมาณ 1.5 เท่าของที่ใช้เชื่อมลวดขนาดเดียวกัน ดูค่าแนะนำข้างกล่องเป็นหลัก
2. เอียงลวดให้ราบกับผิวงานมาก ๆ ราว 10–20 องศาจากผิว ไม่ใช่ตั้งชันแบบเชื่อม
3. จุดอาร์กแล้วดันลวดไปข้างหน้าเลย เหมือนขุดดินด้วยพลั่ว ไม่ใช่ลากถอยหลัง
4. โยกลวดขึ้นลงเบา ๆ เป็นจังหวะ ให้แรงอาร์กเป่าน้ำเหล็กออกจากร่อง
5. ถ้าร่องยังไม่ลึกพอ ให้เดินซ้ำอีกรอบ ดีกว่าพยายามขุดลึกรวดเดียว

เคล็ดลับที่ช่วยได้มาก — ถ้าเป็นงานตัด ให้ทำมุมชันขึ้นและกดทะลุลงไปเลย ส่วนถ้าเป็นงานเซาะร่อง ให้ราบกับผิวแล้วดันไปเรื่อย ๆ

เรื่องความปลอดภัยที่ต่างจากงานเชื่อม

งานเซาะร่องอันตรายกว่างานเชื่อมปกติหลายเท่าครับ ต้องเตรียมตัวมากกว่า

• สะเก็ดกระเด็นรุนแรงและไกลกว่ามาก เพราะเราตั้งใจเป่าน้ำเหล็กออกจากร่อง ต้องกันพื้นที่กว้างกว่างานเชื่อมปกติ
• เศษโลหะหลอมเหลวร้อนจัดกระเด็นได้ทุกทิศ ต้องใส่ชุดหนังหรือผ้าหนา ปิดคอ ปิดข้อมือ ห้ามมีช่องเปิดรับสะเก็ด
• เสียงดังมาก โดยเฉพาะแบบใช้ลม ต้องใส่ที่อุดหูหรือครอบหู
• ควันเยอะกว่างานเชื่อมหลายเท่า เพราะกินเนื้อเหล็กมากกว่า ต้องมีระบบระบายอากาศจริงจัง
• ตรวจพื้นที่หาวัสดุไวไฟให้ละเอียดกว่างานเชื่อม และเดินตรวจหาไฟคุกรุ่นก่อนกลับบ้าน

ใช้แทนเครื่องตัดพลาสม่าได้ไหม

ตอบตรง ๆ ว่าไม่ได้ทดแทนกันครับ แต่ละอย่างมีที่ของมัน

หัวข้อ	ลวดเซาะร่อง	พลาสม่า
ต้นทุนเริ่มต้น	แทบไม่มี ใช้ตู้เดิม	ต้องซื้อเครื่องแยก
รอยตัด	หยาบ ต้องเจียรตาม	เรียบ ใช้ต่อได้เลย
ความเร็วตัดแผ่นยาว	ช้า	เร็วมาก
เข้าที่แคบ ที่สูง	ได้ดี ลากแค่สายเชื่อม	ลำบากกว่า ต้องมีลมด้วย
เหมาะกับ	งานซ่อม งานฉุกเฉิน งานจุกจิก	งานตัดประจำ งานผลิต

โรงงานส่วนใหญ่มีทั้งสองอย่างครับ พลาสม่าไว้ตัดงานประจำ ส่วนลวดเซาะร่องเก็บไว้ในกล่องเครื่องมือสำหรับตอนที่ต้องขึ้นไปซ่อมบนที่สูงหรือเข้าไปในที่แคบ

เซาะร่องแล้วต้องทำอะไรต่อ

ถ้าเซาะเพื่อจะเชื่อมทับ อย่าเชื่อมทับทันทีครับ

1. เจียรผิวร่องให้เรียบ เอาชั้นผิวที่โดนความร้อนออก เพราะตรงนั้นเนื้อแข็งและมีคาร์บอนสะสม เชื่อมทับเลยจะไม่กลืนและเสี่ยงร้าว
2. ตรวจว่าเอารอยร้าวเดิมออกหมดจริง ถ้าเซาะเพื่อไล่รอยร้าว ให้ใช้น้ำยาตรวจรอยร้าวหรืออย่างน้อยส่องดูให้ชัดว่าไม่เหลือ
3. ทำความสะอาดเศษและสแลกในร่องให้หมด
4. ถ้าเป็นงานโครงสร้าง ใช้ลวดโลว์ไฮโดรเจนอย่าง ARC-7016 หรือ KOBE LB-52 เชื่อมทับ

ข้อ 1 คือข้อที่คนข้ามบ่อยที่สุดและเป็นเหตุให้เชื่อมซ่อมแล้วร้าวซ้ำที่เดิมครับ

คำถามที่พบบ่อย

ลวดเซาะร่องใช้ตัดเหล็กได้จริงไหม

ได้จริงครับ ใช้ตู้เชื่อมธรรมดากับหัวจับเดิม ไม่ต้องมีลมอัดหรือถังแก๊ส เหมาะกับงานตัดเหล็กหนาที่ใบตัดเข้าไม่ถึง เจาะรูบนเหล็กหนา ตัดน็อตที่เป็นสนิมจนถอดไม่ออก และรื้อโครงเหล็กในที่แคบหรือที่สูงที่ลากอุปกรณ์อื่นเข้าไปลำบาก รอยตัดจะหยาบกว่าพลาสม่าและต้องเจียรตามทีหลัง

ลวดเซาะร่องกับแท่งคาร์บอนต่างกันยังไง

ลวดเซาะร่องแบบหุ้มฟลักซ์ไม่ต้องใช้ลมอัด ใช้หัวจับและตู้เชื่อมเดิมได้เลย สะดวกสำหรับงานซ่อมและหน้างานที่ไม่มีระบบลม ส่วนแท่งคาร์บอนต้องมีลมอัดและหัวจับเฉพาะที่มีช่องเป่าลม แต่ทำงานได้เร็วกว่ามากและเซาะร่องได้กว้างลึกกว่า เหมาะงานรื้อปริมาณมากในโรงงาน

ตั้งแอมป์เท่าไรสำหรับงานเซาะร่อง

สูงกว่าการเชื่อมปกติมากครับ ประมาณ 1.5 เท่าของที่ใช้เชื่อมด้วยลวดขนาดเดียวกัน และให้ดูค่าที่แนะนำข้างกล่องเป็นหลักเพราะแต่ละรุ่นต่างกัน ถ้าตั้งแอมป์ต่ำไปจะรู้สึกว่ามันไม่กินเนื้อและลวดติดชิ้นงานตลอด

เซาะร่องเสร็จแล้วเชื่อมทับได้เลยไหม

ไม่ควรครับ ต้องเจียรผิวร่องให้เรียบก่อน เพื่อเอาชั้นผิวที่โดนความร้อนออก เพราะตรงนั้นเนื้อจะแข็งและมีคาร์บอนสะสม ถ้าเชื่อมทับเลยเนื้อจะไม่กลืนและเสี่ยงร้าวซ้ำที่เดิม ข้อนี้คนข้ามบ่อยที่สุดและเป็นสาเหตุที่งานเชื่อมซ่อมมักร้าวซ้ำ

ใช้ลวดเชื่อมธรรมดาเซาะร่องแทนได้ไหม

ไม่ได้ผลดีครับ ลวดเชื่อมทั่วไปออกแบบมาให้เติมเนื้อ ส่วนลวดเซาะร่องออกแบบฟลักซ์มาให้เกิดแรงอาร์กที่เป่าน้ำเหล็กออกจากร่องแทน เอาลวดเชื่อมมาใช้จะได้แค่แนวเชื่อมนูน ๆ ไม่ได้ร่อง และเปลืองลวดมากโดยไม่ได้อะไร

อยากลองใช้ ควรเริ่มที่ตัวไหน

ถ้าหน้างานไม่มีลมอัด เริ่มที่แบบหุ้มฟลักซ์ครับ ไม่ต้องซื้ออุปกรณ์อะไรเพิ่มเลย ใช้ตู้กับหัวจับเดิมได้ทันที โทรหรือแอด LINE มาบอกว่าจะเอาไปตัดหรือเซาะอะไร เหล็กหนาประมาณไหน เดี๋ยวเราแนะนำขนาดที่เหมาะและบอกช่วงแอมป์ที่ควรตั้งให้ครับ